استفاده از لحظات عمر و خودسازى

ميرزاى تبريزى‏قدس سره و استفاده از لحظات عمر
بر هر مسلمانى لازم است در تمام دوران عمر برنامه خود را طبق موازين و احكام دين مبين اسلام تنظيم نمايد از قبيل تحصيل علم، كار، عبادت، انجام واجبات، فراگيرى احكام دين، اخلاق و تهذيب نفس زمانى هم براى امور حلال دنيا قرار دهد. طالب علم با برخوردارى از استعداد مناسب، با انتخاب استاد خوب رعايت تقوا، تلاش و پرهيز از تضييع اوقات، ان شاء اللَّه به موفقيت نائل مى‏گردد.
مرحوم ميرزاقدس سره مى‏فرمودند: سعى كنيد ياد خداوند متعال و قيامت را در دل خود زنده بداريد و از معاشرت با اشخاص و دوستان ناشايست و كارهايى كه دل را سياه و سلب توفيق مى‏كند و از مجالس معصيت اجتناب نماييد. با دورى از گناه و عمل به وظائف شرعيه كه در رساله عمليه ذكر شده است، رضايت پروردگار حاصل خواهد شد. محاسبه اعمال را حتى المقدور سرلوحه و خاتمه اعمال خود قرار دهيد با تلاش در راه تحصيل و توكل به خداوند متعال و توسل به ائمه اطهارعليهم السلام از جوانى و سرمايه زودگذر عمر مراقبت نمائيد و فرصت‏ها را غنيمت شماريد.
سفارش به رعايت تقوا و نمازها، خصوصاً نماز اول وقت كه نقش اساسى در توفيق انسان دارد.
طلاب عزيز به دنبال استادى برويد كه از علم و عمل او درس بگيريد. از حضور در مجالسى كه خدا را از ياد انسان مى‏برد اجتناب كنيد، قصدتان در تحصيلات خدمت به دين و مذهب حقه بر حق تشيع باشد.
بينش سياسى را هم با فراگيرى از اهل خبره متدين و با تجربه مى‏توان به دست آورد، به صورتى كه دين قربانى سياست نشود.
براى ارتقاء معنويت و استفاده از مطالب اخلاقى و تهذيب نفس به معراج السعادة مرحوم نراقى كه مرحوم شيخ قمى آن را خلاصه كرده‏اند و به منابع ادعيه رجوع كنيد. مهج الدعوات، مصباح الزائر، اقبال الاعمال مرحوم سيد بن طاووس، مصباح المتهجد مرحوم شيخ طوسى، المصباح والبلد الأمين مرحوم كفعمى، مفاتيح الجنان مرحوم شيخ عباس قمى و زاد المعاد مرحوم مجلسى. و هر كتابى كه در جهت نيل به كمال و توفيق در تحصيل مؤثر است از اهلش سؤال كنيد.
توسّل به اهل بيت‏عليهم السلام
ميرزاى تبريزى‏قدس سره و توسل قبل از شروع درس
يكى از صفات فقيه مقدس، ميرزاى تبريزى قدس سره اين بود كه سعى مى‏كردند در تمام حركات و سكنات خود پيامى را به سايرين، به خصوص طلاب جوان برسانند. در كارهايى كه در انظار مردم انجام مى‏دادند بسيار حساب شده و جهت دار عمل مى‏كردند؛ قبل از شروع درس در »مسجد اعظم« قم بعد از ورود به مسجد دو ركعت نماز مى‏خواندند و سپس دست‏هاى خود را به سوى آسمان بلند كرده و دعا مى‏كردند و آن‏گاه جهت درس به طرف منبر حركت مى‏كردند و اين كار در روحيه طلاب بسيار اثر كرده بود و مشاهده مى‏كردند كه اين مرجع با آن علم سرشار و موقعيت خاص، قبل از درس در مقابل پروردگار خود زانو مى‏زند و مدد مى‏جويد و اين خود پيامى بود براى تمام كسانى كه كرسى درس داشتند. ايشان به همه مى‏خواستند بفهمانند كه هركس مى‏خواهند باشند، يك انسان متديّن بايد در تمام كارها به خدا پناه ببرد و به اهل بيت عليهم السلام توسل كرده و از آنان مدد بجويد.
انتخاب استاد
درس فقيه مقدس، ميرزاى تبريزى‏قدس سره پر بار بود
يكى از ويژگى‏هاى خاص فقيه مقدس، مرحوم ميرزاى تبريزى قدس سره پربارى درس ايشان بود. مرحوم ميرزاقدس سره فروع زيادى را در درس خود مطرح نموده و مسئله‏اى را كه مطرح مى‏كردند، از هر جهت مورد بررسى قرار مى‏دادند. مرحوم ميرزاقدس سره آن قدر پركار بود كه شخص، بعد از درس متوجه مى‏شد كه چه قدر مطالب محكم و جديدى به دست آورده و علت آن اين بود كه مرحوم ميرزاقدس سره علاوه بر احاطه بر كل مبانى، پركار نيز بودند. اگر در بين درس فقه ايشان، فرعى مورد نياز بود، آن را مطرح كرده و آن چنان مسئله را موشكافى مى‏كردند كه روشنى خاصى براى طلاب حاصل مى‏شد. درس مرحوم ميرزاقدس سره واقعاً مجتهد پرور بود و به قدرى مطالب منظم و پربار بودند كه طلاب بعد از اتمام درس افسوس مى‏خوردند كه چرا وقت تمام شد. خود مرحوم ميرزاقدس سره مى‏فرمودند: »مطالب زياد بود، اما وقت اجازه نداد!« درس مرحوم ميرزاقدس سره علاوه بر پربارى، سازنده هم بود، ذكر نكات اخلاقى در ميان درس، جلوه خاصى به درس ايشان داده بود. ايشان هر روايتى كه شمه‏اى از مظلوميت اهل بيت‏عليهم السلام در آن بود را با گريه و اشك مطرح مى‏كردند. آن قدر فانى در اهل بيت‏عليهم السلام بود كه حتى رواياتى را كه مى‏خواست مورد استدلال قرار دهد با بغض بيان مى‏كرد.
در بحث ميرزاقدس سره شخص مى‏توانست از هر علمى خوشه بچيند: اصول، فقه، كلام، رجال و اخلاق. خداوند اين توفيق را به آن عالم بزرگوار داد كه علاوه بر علم سرشار، طلابى را تربيت نمايد كه امروز افتخار حوزه مى‏باشند و استادى دروس عالى را به عهده دارند و همه اقرار دارند كه هرچه داريم از نفس گرم و همّت سرشار مرحوم ميرزاقدس سره داريم. حجت الاسلام والمسلمين شيخ محمد تقى شهيدى مى‏گويد: تا آن زمان كه به جلسات درس ميرزاقدس سره نرفته بوديم، گم بوديم و روش درس خواندن را به خوبى نمى‏دانستيم اما از زمانى كه در درس مرحوم ميرزاقدس سره شركت كرديم علاوه بر استفاده فراوان كه به واسطه تسلّط بالاى علمى مرحوم ميرزاقدس سره بر ما حاصل شد، ايشان به ما نشان داد كه چگونه در جهت كسب علم موفق شويم؛ مرحوم ميرزاقدس سره به گردن همه طلاب فاضل حوزه حق دارند و وجود ايشان نعمتى بود كه حوزه را متحول كرد.
نظم در درس و استفاده از اوقات
مرحوم ميرزاقدس سره و نظم در درس حجت الاسلام والمسلمين سيد مرتضى موسوى مى‏گويد:
مرحوم ميرزا تبريزى‏قدس سره در التزام به درس بسيار عجيب بود و خداوند متعال هم به ايشان عنايت خاص داده بود طى 15 سالى كه خدمت ايشان در درس حاضر مى‏شدم هيچگاه مشاهده نكردم كه درس مرحوم ميرزاقدس سره تعطيل شود فقط يك روز آن هم وقتى اعلام شد كه درس ايشان تعطيل است بسيار تعجب كرديم با عده‏اى از دوستان به طرف بيت ايشان‏قدس سره حركت كرديم و حال آقاقدس سره را جويا شديم آقاقدس سره با آن حالت خود، از ما استقبال كرد و معلوم شد كه سرما خورده و تب دارند. يك نكته جالب كه قابل ثبت است و نيست آن مگر به عنايت خود ولى عصرعليه السلام به ايشان‏قدس سره، منظم بودن دروس در طول بيمارى چهار ساله ايشان بود به طورى كه در طول دوران علاج دروس ايشان برقرار بود و سير درمان موجب تعطيل شدن درس ايشان نشد و اين نبود مگر به عنايت حجة بن الحسن العسكرى‏عليه السلام، ايشان‏قدس سره تا آخرين ايام درس، درس دادند و ايام تعطيلى حوزه بيمارى ايشان شدت يافت و بعد از 25 روز از شدت بيمارى به لقاء اللَّه پيوستند. مرحوم ميرزاقدس سره آن چنان در قلب شاگردانشان جاى دارند كه هر مجلسى كه شاگردان جمع مى‏شوند ياد آن معلم بزرگ نُقل مجلس است.
مرحوم ميرزاى تبريزى‏قدس سره نگهبان خوبى براى دفاع از مبانى بر حق تشيع و ناقل علوم آل محمدصلى الله عليه وآله بود و امروز حوزه به شاگردان آن فقيه مقدس افتخار مى‏كند، واقعاً تحوّل علمى حوزه مرهون مجاهدتهاى آن عالم وارسته است. خداوند به علو درجه ايشان بيفزايد امين يا رب العالمين.